Visie en achtergrond
Ik ben Emmalien Springer. In 2011 richtte ik Bureau Springer op om mijn werk met hoogbegaafde kinderen, jongeren en volwassenen, ouders, scholen en professionals een eigen plek te geven.
Sinds 1987 werk ik met hoogbegaafdheid in onderwijs, zorg en begeleiding. In die jaren zag ik steeds opnieuw hoe hoogbegaafdheid werd versmald tot intelligentie, talent, prestaties, kenmerken of problemen. Ik ontmoette kinderen die niet werden begrepen, jongeren die vastliepen, volwassenen die zichzelf pas laat herkenden en professionals die voelden dat gedrag of diagnostiek niet het volledige verhaal vertelde.
Daarom staat bij Bureau Springer niet intelligentie centraal, maar de ontwikkeling van de mens als geheel.
Hoogbegaafdheid als ontwikkeling
Hoogbegaafdheid is een natuurlijke variatie in menselijke ontwikkeling. Zij beïnvloedt de manier waarop iemand waarneemt, denkt, voelt, leert, betekenis geeft en zich tot de omgeving verhoudt.
Hoogbegaafde mensen kunnen veel informatie opnemen, snel verbanden leggen en ervaringen diepgaand verwerken. Denken, voelen, lichamelijke reacties, betekenisgeving en betrokkenheid zijn daarbij niet van elkaar los te maken. Zij vormen samen een ontwikkelingssysteem dat voortdurend reageert op wat iemand meemaakt en op de ruimte die de omgeving biedt.
Die ontwikkelingsopenheid brengt bijzondere mogelijkheden met zich mee. Zij kan leiden tot creativiteit, wetenschappelijke nieuwsgierigheid, morele betrokkenheid, vernieuwend denken en het vermogen om complexe samenhangen te doorzien. Tegelijkertijd kan dezelfde openheid de belasting vergroten wanneer ervaringen zich opstapelen, afstemming langdurig ontbreekt of er onvoldoende ruimte is voor herstel.
Ontwikkeling ontstaat in wisselwerking
Mogelijkheden ontwikkelen zich niet vanzelf. Zij krijgen vorm in de wisselwerking tussen de persoon en de omgeving.
Wanneer een omgeving voldoende veiligheid, erkenning, autonomie, verbondenheid, uitdaging en herstel biedt, kan een mens zich blijven ontwikkelen. Wanneer deze voorwaarden langdurig tekortschieten, kan het functioneren zich beschermend gaan organiseren. Iemand kan zich aanpassen, terugtrekken, overpresteren, controleren of voortdurend rekening houden met anderen.
Dat gedrag is niet willekeurig en staat niet los van de omstandigheden. Het vertelt iets over wat iemand heeft moeten opvangen, volhouden of voorkomen.
Bureau Springer kijkt daarom niet alleen naar wat iemand doet, presteert of laat zien. De aandacht gaat ook uit naar de processen daaronder: hoe iemand waarneemt, betekenis geeft, spanning verwerkt, zich afstemt, belast raakt en herstelt.
Gedrag begrijpen vanuit zijn functie
Gedrag wordt gemakkelijk gezien als een afzonderlijk probleem dat moet worden gecorrigeerd. Vanuit een ontwikkelingsgericht perspectief is gedrag vaak een begrijpelijke reactie op de omstandigheden waarin iemand zich heeft ontwikkeld.
Terugtrekken kan een poging zijn om overbelasting te verminderen. Perfectionisme kan helpen om onzekerheid en onvoorspelbaarheid onder controle te houden. Aanpassen kan nodig zijn geweest om verbondenheid te behouden. Verzet kan ontstaan wanneer autonomie of betekenis langdurig onder druk staat.
Dat betekent niet dat ieder gedrag gezond of wenselijk is. Het betekent wel dat verandering pas duurzaam mogelijk wordt wanneer de functie en de ontwikkelingsgrond van het gedrag worden begrepen.
Een breder kader
Vanuit deze visie wordt hoogbegaafdheid benaderd als een dynamische samenhang tussen ontwikkelingsopenheid, betekenisvorming, omgeving, belasting en herstel.
Dat biedt een breder kader om onderscheid te maken tussen gezonde ontwikkeling, tijdelijke overbelasting, langdurige misafstemming, beschermende patronen en psychische problematiek. Het voorkomt dat iedere moeilijkheid aan hoogbegaafdheid wordt toegeschreven, maar ook dat hoogbegaafdheid buiten beeld blijft wanneer zij wezenlijk is voor het begrijpen van iemands functioneren.
Deze benadering vervangt diagnostiek, onderwijs of begeleiding niet. Zij verdiept het beeld en helpt om ondersteuning nauwkeuriger af te stemmen op de persoon en zijn ontwikkelingsgeschiedenis.
Meer dan veertig jaar ontwikkeling
De visie die in mijn werk centraal staat, is ontstaan uit meer dan veertig jaar praktijkervaring, studie, reflectie en dialoog. Zij is gevormd in het werken en spreken met hoogbegaafde kinderen, jongeren en volwassenen, ouders, onderwijsprofessionals, hulpverleners, wetenschappers en andere deskundigen.
In de loop van de jaren verschoof mijn aandacht steeds verder van hoogbegaafdheid als talent of prestatie naar hoogbegaafdheid als ontwikkelingsproces. Die visie is uitgewerkt in boeken, artikelen, lezingen, studiedagen, opleidingen en consultatie.
Bureau Springer wil bijdragen aan een manier van kijken waarin hoogbegaafde mensen niet worden gereduceerd tot intelligentie, prestatie, gedrag of diagnose, maar worden begrepen binnen hun volledige ontwikkelingscontext.
Het doel is dat ouders, professionals, scholen en hoogbegaafde mensen zelf meer taal, inzicht en houvast krijgen om ontwikkeling nauwkeuriger te begrijpen en zorgvuldiger te ondersteunen.
Wanneer hoogbegaafde mensen de ruimte krijgen om zich duurzaam te ontwikkelen, kunnen hun creativiteit, betrokkenheid, kennis en vernieuwende denkkracht van betekenis zijn voor onderwijs, wetenschap, organisaties en de samenleving.